Indonesië: “Wie godsdienstig wil zijn, mag ook nadenken”

FacebookTwitterGoogle+

Een ontmoeting met de islam in Indonesië – een gesprek met pater Franz Magnis-Suseno

Indonesië is een land van superlatieven: het bestaat uit meer dan 17.000 eilanden, verspreid over meer dan 5000 km en het telt 250 miljoen inwoners. De grootste eilanden of eilandengroepen zijn Sumatra, Java, Kalimantan, Sulawesi en de Molukken. Er wonen ongeveer 300 verschillende bevolkingsgroepen waarvan de meeste Maleisiërs zijn. Ook wat betreft de godsdienstige achtergrond is er een duidelijke meerderheid (cijfers van 2010). 87,2% zijn moslims, 9,9% christenen (katholieken 2,9%), 1,7% hindoes en 0,7% boeddhisten.

Gematigde islam

150225 indonesie_kinderen

(c) Aid to the Church in Need/Magdalena Wolnik

De grondwet van de republiek Indonesië waarborgt godsdienstvrijheid. De officieel erkende godsdiensten zijn de islam, het christendom (protestantisme en katholicisme), hindoeïsme, boeddhisme en confucianisme. Volgens pater Franz Magnis-Suseno, katholiek priester, jezuïet en filosoof, is Indonesië “waarschijnlijk het enige land met een islamitische meerderheid waar moslims kunnen gedoopt worden”. Magnis-Suseno is geboren in Silezië in 1936 en woont al in Indonesië sinds 1961. In 1977 verkreeg hij de Indonesische nationaliteit. Hij wordt beschouwd als een absolute expert over het land en is een belangrijke bruggenbouwer tussen de verschillende godsdiensten. Bij zijn bezoek aan het internationale secretariaat van Kerk in Nood zei pater Magnis-Suseno: “In Indonesië bestaat de islam in verschillende vormen en oriëntaties. Er zijn heel extreme vormen, maar de overwegende stroming is gematigd en pluralistisch, wat betekent dat ze erkent dat er andere godsdiensten in het land aanwezig zijn.”

 

150225 indonesie_etnie

(c) Aid to the Church in Need/Magdalena Wolnik

Toch is de jezuïet ervan overtuigd dat er blijvende goede contacten nodig zijn met de gematigde moslims om het lot van de 25 miljoen christenen in Indonesië te verzekeren: “Wanneer je een kerk wil bouwen is goed nabuurschap even belangrijk als in meer kritieke omstandigheden. Katholieken, merk ik, leven in een betere verstandhouding met de moslims dan met andere christenen omdat we gelovigen tellen bij alle bevolkingsgroepen en dus beter geworteld zijn in de plaatselijke samenleving. Het is wel noodzakelijk om actief aan een goede verstandhouding te werken met vooraanstaande moslims. Ik zeg altijd aan onze pastoraal verantwoordelijken om minstens tien percent van hun tijd te besteden aan gesprekken met hun islamitische buren.”

Bevrijdende ervaring

Het aantal katholieken, dat de jezuïet op 8 miljoen schat, groeit nog altijd, net als het aantal katholieke priesters: “De kerken zitten vol en de plaatselijke clerus is goed opgeleid.” Een van de redenen is de uitgebreide vorming die de katholieke colleges van Indonesië aanbieden, scholen die trouwens ook openstaan voor moslimjongeren. Magnis-Suseno, die zelf ethiek, theodicee en politieke filosofie onderwees, zei: “In het master- en doctoraatsprogramma van ‚Driyarkara School of Philosophy‘ in Jakarta zijn 25 percent van de studenten moslims. Het hoofd van de school stelt dat zowel voor hen als de katholieken het uitgangspunt is dat wie religieus wil zijn, ook mag nadenken. Het gaat erom angsten te verdrijven, vragen te stellen en ze te beantwoorden. Voor velen van hen is dit een bevrijdende ervaring en het leidt naar een meer open vorm van islam.”

In ons gesprek gaat pater Magnis-Suseno de godsdienstige conflicten en vragen en ook de politieke kwesties niet uit de weg. Hij prees de democratische ontwikkelingen in Indonesië sinds het ontslag van de lang regerende dictator Suharto in mei 1998 “als een grote prestatie”. In Indonesië heeft hij voorafgaand aan de presidentsverkiezingen van juli 2014 publiekelijk uitgelegd waarom hij Prabowo Subinato, een voormalige generaal en schoonzoon van Suharto, een ongeschikte kandidaat vond: “Onder het Suharto-regime werd hij herhaaldelijk beschuldigd van serieuze schendingen van de mensenrechten tijdens zijn militaire loopbaan o.a. in Oost-Timor. Bovendien werd hij in de verkiezingscampagne gesteund door moslims van de harde lijn en door de charismatische- en pinksterbewegingen.” Uiteindelijk werd Joko Wikodo in de eerste stemronde verkozen als nieuwe president van Indonesië en hij is volgens Magnis-Suseno, “een Javaanse gematigde moslim die niet stamt uit de oude elite en die wordt gezien als een man van het volk.”

150225 indoenesie_zusters

(c) Aid to the Church in Need/Magdalena Wolnik

Kerk in Nood steunt al jarenlang het pastorale werk van de katholieke Kerk in Indonesië. Volgens Irene Eschmann, die aan het hoofd staat van de afdeling Indonesië, is het aantal mensen dat geroepen wordt tot het priesterschap en tot religieus leven “een teken van levenskracht van de Kerk in Indonesië: in het academisch jaar 2012-2013 studeerden 1.350 kandidaten in de afdelingen filosofie of theologie en waren meer dan 5.200 jongens ingeschreven in een of ander kleinseminarie. Voor de vrouwelijke postulanten en novices waren geen cijfers beschikbaar. Maar vele gemeenschappen lieten ons weten over een groot aantal vrouwelijke kandidaten te beschikken zonder echt te moeten vragen om roepingen. De eucharistievieringen zitten vol met kinderen en jongeren. De godsvrucht van de gelovigen heeft bij mij een diepe indruk nagelaten. Gelovigen zijn ook vrij actief in het leven van hun gemeenschap. Daardoor is er een grote vraag naar godsdienstige vorming, in het bijzonder onder de vorm van nieuwe seminaries.”

Zusammen mit Ihnen möchten wir Menschen in Not eine helfende Hand leisten. Dank Ihnen unterstützt Kirche in Not verfolgte, bedrängte oder Not leidende Christen weltweit durch Information, Gebet und Aktion.

Sie können:

  • für ein pastorales Projekt spenden:
    • Belgien: IBAN: BE85 4176 0483 7106 und BIC: KREDBEBB (Kirche in Not V.o.G. – ohne Steuerbescheinigung). Pastorale Projekte kommen nach belgischer Gesetzgebung nicht infrage für eine Steuerbescheinigung.
    • Luxemburg: IBAN: LU66 1111 0261 9404 0000 und BIC: CCPLLULL

       

  • für ein soziales Projekt spenden: IBAN: BE11 4176 0100 0148 und BIC: KREDBEBB (Hilfe und Hoffnung V.o.G. – mit Steuerbescheinigung ab € 40,00). Diejenigen, die im Laufe des Jahres € 40,00 oder mehr spenden für ein soziales Projekt, bekommen das nächste Jahr automatisch eine Steuerbescheinigung.

Vielen Dank für Ihre Hilfe!

Kommentar :

Hinterlasse einen Kommentar

Schreibe einen Kommentar

Deine E-Mail-Adresse wird nicht veröffentlicht. Erforderliche Felder sind mit * markiert.

Pontical Foundation